Piri Reis
1465 — 1554
Osmanlı Denizcisi · Kartograf · Kitap Yazarı
Piri Reis (1465-1554), dünya kartografya tarihinin en önemli eserlerinden Kitab-ı Bahriye'nin yazarı ve 1513 dünya haritasını çizen Osmanlı denizcisi ve kaptan-ı deryasıdır. Haritasıyla Yeni Dünya'nın erken ve şaşırtıcı derecede doğru bir tasvirini üretti.
1513 Dünya Haritası
Piri Reis'in 1513 tarihli haritası, Kristof Kolomb'un kaybolan haritasından da yararlanarak Amerika'nın doğu kıyılarını çizdi; bugün İstanbul Topkapı Sarayı'nda sergilenen parçası kartografya tarihinin en değerli belgelerinden biridir.
Kitab-ı Bahriye
1521'de yazdığı ve 1525'te genişlettiği Kitab-ı Bahriye; Akdeniz ve Ege'nin limanlarını, akıntılarını, rüzgârlarını ve kalelerini anlatan, resimli ilk denizcilik kitabıdır. Osmanlı denizciliğinin temel başvuru eseri oldu.
Haritanın Keşfi
1513 haritasının bugün bilinen parçası, 1929'da Topkapı Sarayı arşivinde Halil Edhem Eldem tarafından bulundu; dünya basınında 'Kolomb öncesi Amerika haritası' olarak yankı uyandırdı. Haritanın güney kıyıları kaynakları üzerine tartışmalar sürmektedir.
Halefleri
Piri Reis'in 1528 tarihli ikinci dünya haritası parçası da Topkapı'dadır. Denizcilik geleneği, kardeşi Hacı ve yakın çevresi aracılığıyla Osmanlı kaptanlarına aktarıldı; Kitab-ı Bahriye'in el yazmaları dünya kütüphanelerinde saklanır.
Sık Sorulan Sorular
Piri Reis kimdir?
Piri Reis, 1513 dünya haritasını çizen ve Kitab-ı Bahriye'yi yazan Osmanlı denizcisi ve kartografi öncüsüdür.
Kitab-ı Bahriye nedir?
Akdeniz ve Ege'nin denizcilik rehberi olan, resimli ilk büyük Osmanlı denizcilik kitabıdır.
Piri Reis haritası bugün nerede?
1513 haritasının Bilinen parçası İstanbul Topkapı Sarayı Müzesi'ndedir.