Evliya Çelebi
25 Mart 1611 — 1684
Seyyah · Yazar
Evliya Çelebi (1611-1684), 40 yıllık yolculuğunda Osmanlı topraklarını ve komşu ülkeleri gezerek on ciltlik Seyahatname'yi yazan büyük seyyahdır. Eseri; 17. yüzyıl yaşamı, topografya, folklor ve dili için eşsiz bir kaynaktır.
Seyahatleri
1630'dan itibaren İstanbul'dan Anadolu, Kırım, Suriye, Mısır, Hicaz, İran, Balkanlar ve Viyana'ya uzanan on binlerce kilometrelik rota gezdi. Kanunî devrinin izlerini, şehirlerin çarşılarını, türbeleri ve mutfakları en ince ayrıntısıyla kaydetti.
Seyahatname
On ciltlik eser, 'Seyahatname'; tarihçiler, coğrafyacılar ve dilciler için paha biçilmez bir kaynak: şehir nüfusları, yapılar, meslekler, yemekler ve halk inanışları. UNESCO 2011'i Evliya Çelebi Yılı ilan etti.
Yöntemi
Evliya, gördüğü her şehirde nüfus, cami-hamam sayısı, çarşı loncaları, fiyatlar ve folklor kaydeder; bu sistematik yaklaşım onu modern etnografın öncüsü yapar. Anlatısında abartı (tarih? efsane karışımı) olsa da çekirdek veriler kentsel tarihin vazgeçilmez kaynağıdır.
Mirası
Seyahatname on ciltte 10.000 sayfayı aşar; İstanbul, Anadolu, Suriye, Mısır, Hicaz, İran, Balkanlar ve Viyana'yı kapsar. UNESCO 2011'i onun anısına 'Evliya Çelebi Yılı' ilan etti; Türkiye'de rotaları yeniden yürünerek kutlandı.
Sık Sorulan Sorular
Evliya Çelebi kimdir?
Evliya Çelebi, 17. yüzyılda Osmanlı coğrafyasını gezip Seyahatname'yi yazan ünlü Türk seyyahıdır (1611-1684).